The Young Karl Marx [2017]

Le jeune Karl Marx
Agat Films & Cie, Velvet Film, Rohfilm
Režija: 
Raoul Peck
Scenario: 
Pascal Bonitzer (screenplay), Raoul Peck (screenplay)
Zemlja proizvodnje: 
France | Belgium | Germany
Jezik: 
German | French | English
7.5
7

Film Mladi Karl Marks (The Young Karl Marx) dolazi u jeku priprema za obeležavanje dvesta godina od rođenja ovog kontroverznog nemačkog filozofa, ekonomiste, sociologa, novinara, istoričara, političkog teoretičara, revolucionara i vrsnog poliglote i intelektualca.

I zaista, možda je prošlo dovoljno vremena da se njegovo delo, život i stvaralaštvo konačno sagledavaju sa pristojne istorijske distance i ozbiljne naučne perspektive.

Marksovo delo, duboko u senci boljševičke revolucije, Staljinovih čistki, te blokovskih podela tokom dvadesetog veka i političkih lovova na veštice u post-ratnoj Americi, nikada nije ozbiljno sagledavano van strogih naučnih, ekonomskih i filozofskih krugova, a obilato je korišćeno za raznorazne političke obračune u zapodnoevropskim zemljama, dok se na istoku gajio kult idolopoklonstva, naročito u strogo komunističkim društvima.

Sve ovo Marksa definitivno ubraja u red najkontroverznijih naučnih radnika svih vremena. Nažalost, jer njegove revolucionarne ideje i stremljenja o slobodi radnika, ujedinjenju proleterijata, tumačenje materijalizma, posthegelijalizma, i uloge kapitala, nikada do kraja nisu zaživele, jer bi ih svako društvo i država tumačili na jedinstven način, u skladu sa interesima vodećih političkih elita.

 

Film Raula Peka (Raoul Peck), režisera prošlogodišnjeg I Am Not Your Negro, pristupa temi iz perspektive nepristrasnog izveštača, baš onako kako bi trebalo. Mada pojedine reference i citati, odnosno dijalozi i filozofska nadmudrivanja mogu da sugerišu na formalnu sentimentalnost, Pek nikada ne ispušta iz vida činjencu da su ovi samo obrisi teške borbe koja će uslediti tokom narednih decenija.

Sitne gafove predstavljaju teze da će se komunizam lako primiti u Rusiji, gde obilato veruju u vračeve, iscelitelje i vidovnjake, odnosno kako ga implementirati u Nemačkoj, Francuskoj i Engleskoj gde obitava mnogo pragmatičnija društvena svest.

Pojave levičarskog intelektualca, filozofa, anarhiste i političkog radnika Prudona (Pierre-Joseph Proudhon), radikalnog aktiviste Vilhelma Vajtlinga (Wilhelm Weitling), odnosno ruskog revolucionara i anarhiste Mihaila Bakunjina (Mikhail Bakunin), u službi su priče, i manje-više ne remete glavni tok radnje, u kome dominira dualizam i specifičan odnos Fridriha Engelsa (Friedrich Engels), na jednoj strani, i samog Marksa na drugoj.

Podršku priči obilato pružaju i supruge Marksa i Engelsa, Dženi Marks (Jenny von Westphalen-Marx) i Meri Burns (Mary Burns).

Naravno, kao i svaki biopik, tako i Mladi Karl Marks boluje od istog simptoma, a to je želja da za kratak vremenski period kaže puno, a brzo, što je praktično nemoguće.

Međutim, ovo jeste svakako štivo za studente filozofije, istorije i ekonomije, ali i za svkakog ko želi da ima nekakav uvid o odnosu i životu intelektualnih elita i radničke klase sredinom devetnaestog veka.